ความผิดฐานปลอมเอกสารที่น่าสนใจ

บทความโดย ฮูกน้อย

หากกล่าวถึงความผิดฐานปลอมเอกสาร บุคคลหลายคนอาจมีความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนว่า หมายความถึงแต่เฉพาะความผิดที่กระทำต่อตัวเอกสาร หรือแผ่นกระดาษเท่านั้น แต่ในทางกฎหมายแล้วความผิดฐานปลอมเอกสารอาจะเป็นการกระทำต่อกระดาษ หรือวัตถุอื่นใด ซึ่งสามารถทำให้ปรากฏความหมายได้ ดังจะเห็นได้จากคำนิยามของคำว่า “เอกสาร” ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 1 (7) ซึ่งบัญญัติว่า “เอกสาร” หมายความว่า กระดาษหรือวัตถุอื่นใดซึ่งได้ทำให้ปรากฏความหมายด้วยตัวอักษร ตัวเลข ผัง หรือแผนแบบอย่างอื่น จะเป็นโดยวิธีพิมพ์ ถ่ายภาพ หรือวิธีอื่นอันเป็นหลักฐานแห่งความหมายนั้น จากคำนิยามดังกล่าว ป้ายทะเบียนรถจึงถือเป็นเอกสารประเภทหนึ่ง และยังถือเป็นเอกสารราชการอีกด้วย เนื่องจากเป็นเอกสารที่นายทะเบียนกรมการขนส่งทางบกได้ทำขึ้น การปลอมทะเบียนรถ จึงถือเป็นความผิดฐานปลอมเอกสารราชการตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 264 ประกอบกับมาตรา 265 และหากนำไปใช้ก็ถือเป็นความผิดฐานใช้เอกสารราชการปลอม ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 268

          การปลอมทะเบียนรถยนต์อาจเป็นการทำป้ายทะเบียนขึ้นเอง แล้วนำไปใช้ติดกับรถคันอื่นที่ได้จดทะเบียน เช่น จำเลยที่ 1 นำแผ่นป้ายทะเบียนรถยนต์ปลอมปิดทับป้ายทะเบียนรถยนต์ที่แท้จริงที่ด้านหน้าและด้านท้ายของรถเพื่อใช้รถยนต์เดินทางไปที่เมืองพัทยา เป็นการใช้แผ่นป้ายทะเบียนรถยนต์ปลอมอย่างเป็นเอกสารราชการที่แท้จริงเพื่อให้ผู้อื่นหลงเชื่อว่าเป็นรถยนต์ตามแผ่นป้ายทะเบียนรถยนต์ที่มีการทำปลอมขึ้น จึงมีความผิดฐานใช้เอกสารราชการปลอมตามมาตรา 268 วรรคหนึ่ง ประกอบมาตรา 265[1] แต่หากนำป้ายทะเบียนปลอมไปติดกับรถยนต์คันที่ได้รับอนุญาตนั้นเอง จะไม่ถือเป็นความผิดฐานปลอมเอกสารราชการและใช้เอกสารราชการปลอมแต่อย่างใด เนื่องจากไม่ก่อให้เกิดความเสียหายแก่ผู้อื่นหรือประชาชน เช่น จำเลยได้นำแผ่นกระดาษที่มีข้อความและตัวเลขเหมือนกับแผ่นป้ายทะเบียนของทางราชการ ไปใส่กรอบโลหะติดไว้กับรถจักรยานยนต์ของจำเลย ซึ่งอยู่ในระหว่างดำเนินการขอหมายเลขทะเบียนจากทางราชการ และแผ่นกระดาษดังกล่าวยังมีข้อความว่า คุ้มครองป้ายทะเบียนและห.จ.ก.รวมการช่าง กรณีจึงมิใช่การทำเอกสารปลอมเพื่อให้ผู้หนึ่งผู้ใดหลงเชื่อว่าเป็นเอกสารที่แท้จริง จำเลยก็ไม่มีความผิดฐานใช้เอกสารปลอม[2] 

          ในทางกลับกัน หากนำป้ายทะเบียนรถยนต์ที่ทางราชการออกให้ไปใช้ติดกับรถยนต์คันอื่น แม้จะได้กระทำเพื่อให้ผู้หนึ่งผู้ใดหลงเชื่อว่าเป็นเอกสารที่แท้จริงก็ตาม การกระทำดังกล่าวก็ไม่ถือว่าเป็นความผิดฐานปลอมเอกสารราชการหรือใช้เอกสารราชการปลอมแต่อย่างใด เช่น จำเลยนำแผ่นป้ายทะเบียนรถยนต์หมายเลข น. 0311 พังงา ซึ่งเป็นแผ่นป้ายทะเบียนรถยนต์ที่ทางราชการออกให้แก่รถยนต์ของ ส. นำไปใช้ติดกับรถยนต์จำเลยซึ่งเป็นรถยนต์อีกคันหนึ่ง แม้จะได้กระทำโดยมีเจตนาแสดงให้ผู้อื่นหลงเชื่อว่ารถยนต์ของจำเลยเป็นรถยนต์ที่มีหมายเลขทะเบียน น. 0311 พังงา ก็ตาม จำเลยไม่มีความผิดฐานปลอมเอกสารหรือใช้เอกสารราชการปลอม[3]


[1] คำพิพากษาฎีกาที่ 15446/2555

[2] คำพิพากษาฎีกาที่ 2995/2537

[3] คำพิพากษาฎีกาที่ 3078/2525


เกี่ยวกับผู้เขียน

ฮูกน้อย